Τι κρίση σε χτύπησε βρε Γερμανία;

Για το μεγαλύτερο μέρος του 21ου αιώνα, η Γερμανία σημείωνε τη μία οικονομική επιτυχία μετά την άλλη. Κυριαρχούσε στις παγκόσμιες αγορές, πουλώντας τόσα πολλά προϊόντα που η μισή οικονομία της βασιζόταν στις εξαγωγές.

Οι θέσεις εργασίας ήταν άφθονες, τα ταμεία γέμιζαν και καθώς άλλες ευρωπαϊκές χώρες πνίγονταν στα χρέη, η Γερμανία ήταν ΤΟ παράδειγμα προς μίμηση.

Αλλά όχι πια. Το γερμανικό ΑΕΠ συρρικνώθηκε κατά 0,3% το ‘23 σε σχέση με το ‘22, σημειώνοντας τη χειρότερη επίδοση ανάμεσα στις μεγάλες οικονομίες.

Αρχικά 2 εξωγενείς βασικοί παράγοντες:

• Η εισβολή της Ρωσίας στην Ουκρανία, η οποία έκοψε από τη Γερμανία την πρόσβαση σε φθηνό φυσικό αέριο.

• Η επιβράδυνση της κινεζικής οικονομίας (βασικός εμπορικός εταίρος της Γερμανίας).

Υπάρχουν θέματα και μέσα στη χώρα:

• Η γήρανση του πληθυσμού σε συνδυασμό με την δυσκολία ανεύρεσης νέων, εξειδικευμένων εργατών

• Οι υψηλοί συντελεστές φορολογίας των επιχειρήσεων

• Οι ανεπαρκείς επενδύσεις σε υποδομές και σε έργα ανάπτυξης ανανεώσιμων πηγών ενέργειας (ΑΠΕ) που θα επιτάχυναν την απελευθέρωσή της από τα ορυκτά καύσιμα.

Η γερμανική οικονομία πιέζεται επίσης από:

• Τους αργούς ρυθμούς ψηφιοποίησής της (το 40% των συναλλαγών γίνεται ακόμη με μετρητά) .

• Τα υψηλά επιτόκια.

• Την τεράστια γραφειοκρατία που κάνει τις εγγραφές εταιρειών να καθυστερούν πολύ περισσότερο σε σχέση με τον μέσο όρο της ΕΕ.

• Τον ανταγωνισμό στην αγορά ηλεκτρικών αυτοκινήτων (κυρίως από την Κίνα).

Το 82% των ψηφοφόρων εκφράζει δυσαρέσκεια για την κυβέρνηση συνασπισμού του καγκελάριου Olaf Scholz, που αποτελείται από το σοσιαλοδημοκρατικό SPD, τους Πράσινους και το νεοφιλελεύθερο FDP.

Το SPD του Scholz έχει πέσει 3ο στις δημοσκοπήσεις, πίσω από το κεντροδεξιό CDU/CSU και το ακροδεξιό AfD, ενώ Πράσινοι και FDP σημειώνουν επίσης μεγάλες απώλειες.

Ο συνασπισμός “κληρονόμησε” πολλά από τα προβλήματα και υποσχέθηκε να τα διορθώσει. Όμως η πανδημία, η στήριξη στην Ουκρανία και η ενεργειακή κρίση τον έχουν φέρει σε αδιέξοδο.

Στις 15 Νοεμβρίου, το Συνταγματικό Δικαστήριο της Γερμανίας έκρινε ότι η απόφαση της κυβέρνησης να μοιράσει €60 δισ. αποθέματος για την πανδημία στο ταμείο της για το κλίμα και τη μετάβαση KTF* ήταν αντισυνταγματική.

Έτσι, ο προϋπολογισμός για το 2024 προβλέπει μείωση των δαπανών κατά €17 δισ. ευρώ, γεγονός που κάνει την ανάκαμψη ακόμη δυσκολότερη.

*fyi: Το (KTF) προορίζεται να τροφοδοτήσει την πράσινη μετάβαση, την ψηφιοποίηση και τον εκσυγχρονισμό της βιομηχανίας.

Οι εργαζόμενοι στους σιδηροδρόμους (Deutsche Bahn) καλούν σε “απεργίες διαρκείας”, λόγω χρεών και καθυστερήσεων, που προέκυψαν, όπως λένε τα συνδικάτα, από δεκαετίες υποεπενδύσεων.

Οι εργαζόμενοι στις μεταφορές έχουν ξεσηκωθεί για αντιδρούν στα ακριβά διόδια, ενώ οι γιατροί απειλούν με απεργίες, απαιτώντας περισσότερη κρατική στήριξη.

Εάν συνυπολογίσουμε όσους κλάδους πρόκειται να διαπραγματευτούν συμβάσεις εργασίας μέσα στη χρονιά, φαίνεται πως όλη η Γερμανία θα βρίσκεται σε μία ατελείωτη, γενική απεργία.

Οι αγρότες συνεχίζουν να διαμαρτύρονται κατά της μείωσης των επιδοτήσεων για το πετρέλαιο κίνησης και υπέρ των φοροελαφρύνσεων για τα γεωργικά μηχανήματα, μιας και μέρος του κόστους της πράσινης μετάβασης μεταφέρεται σε αυτούς λόγω των περικοπών.

Οι ίδιοι λένε ότι οι περικοπές υποβαθμίζουν τη ζωή τους απειλώντας παράλληλα την ανταγωνιστικότητα της γερμανικής γεωργίας και ήδη έχουν γεμίσει τους δρόμους του Βερολίνου με χιλιάδες τρακτέρ.

Οι απεργιακές κινητοποιήσεις των αγροτών αποτελούν όμως, και πρόσφορο έδαφος σε ακροδεξιούς που θέλουν να τις εκμεταλλευτούν επικοινωνιακά και να αυξήσουν τα ποσοστά τους.

Εδώ και χρόνια, το ακροδεξιό AfD εκμεταλλεύεται κάθε πιθανή διαμαρτυρία κατά της κυβέρνησης για να κερδίσει ψηφοφόρους.

Η στρατηγική όντως αποδίδει καρπούς. Το AfD “πετάει” στις δημοσκοπήσεις και φαίνεται ότι θα γίνει το ισχυρότερο κόμμα σε 3 ανατολικά γερμανικά κρατίδια στις εκλογές του ερχόμενου Σεπτεμβρίου.

Αναλυτές προειδοποιούν ότι για πρώτη φορά μετά το 1945 και το τέλος του ναζισμού, ένα ακροδεξιό εξτρεμιστικό κόμμα θα μπορούσε και πάλι να κατέχει κεντρικό ρόλο στη γερμανική πολιτική σκηνή.