Η Αυστραλία είναι σε τροχιά εξάλειψης του καρκίνου του τραχήλου της μήτρας

Η Αυστραλία βρίσκεται σε τροχιά εξάλειψης του καρκίνου του τραχήλου της μήτρας έως το 2035, χάρη σε μια συνδυαστική στρατηγική πρόληψης και έγκαιρης ανίχνευσης. Κεντρικός πυλώνας είναι το εκτεταμένο πρόγραμμα εμβολιασμού κατά του HPV, το οποίο ξεκίνησε το 2007 και επεκτάθηκε στα αγόρια το 2013, μειώνοντας δραστικά τη μετάδοση του ιού που ευθύνεται για τη νόσο. Το εμβόλιο Gardasil, που αναπτύχθηκε στην Αυστραλία, αποτέλεσε σημείο καμπής, δίνοντας ώθηση σε παγκόσμιες προσπάθειες πρόληψης.

Παράλληλα, η χώρα υιοθέτησε ένα προηγμένο σύστημα προσυμπτωματικού ελέγχου: το 2017 αντικατέστησε το τεστ Παπανικολάου με πιο ευαίσθητο HPV-based screening. Επιπλέον, εισήγαγε τη δυνατότητα selft testing, διευκολύνοντας την πρόσβαση σε γυναίκες που αποφεύγουν τις γυναικολογικές εξετάσεις ή αντιμετωπίζουν πρακτικά εμπόδια.

Τα αποτελέσματα είναι εντυπωσιακά: από το 1982, τόσο τα κρούσματα όσο και η θνησιμότητα έχουν μειωθεί στο μισό, ενώ το 2021 δεν καταγράφηκαν περιστατικά σε γυναίκες κάτω των 25 ετών. Σήμερα, η τα κρούσματα ανέρχεται σε 6,3 περιστατικά ανά 100.000 γυναίκες, πλησιάζοντας τον στόχο εξάλειψης (λιγότερα από 4/100.000).

Ωστόσο, παραμένουν ανισότητες. Οι γυναίκες Αβορίγινων και των Νήσων Τόρες Στρέιτ εμφανίζουν διπλάσια επίπτωση και τριπλάσια θνησιμότητα, κυρίως λόγω καθυστερημένης διάγνωσης και περιορισμένης πρόσβασης σε υπηρεσίες υγείας. Παράγοντες όπως η διστακτικότητα απέναντι στα εμβόλια μετά την πανδημία, το κόστος και η απουσία από το σχολείο δυσχεραίνουν την καθολική κάλυψη.

Ο καρκίνος του τραχήλου της μήτρας είναι η 4η πιο συχνή αιτία θανάτου από καρκίνο στις γυναίκες παγκοσμίως, (350.000 θάνατοι ετησίως)

Παρά τις προκλήσεις, το αυστραλιανό μοντέλο αποδεικνύει ότι η εξάλειψη είναι εφικτή, αν και η εφαρμογή του σε χώρες χαμηλού εισοδήματος παραμένει δύσκολη χωρίς επαρκείς πόρους και υποδομές.

Τα προγράμματα εμβολιασμού κατά του HPV απαιτούν σταθερή χρηματοδότηση για την προμήθεια δόσεων, τη διανομή τους μέσω σχολείων ή κοινοτήτων και την ενημέρωση του πληθυσμού. Αντίστοιχα, τα οργανωμένα προγράμματα προσυμπτωματικού ελέγχου προϋποθέτουν εργαστηριακή υποδομή, εκπαιδευμένο προσωπικό και συστήματα παρακολούθησης, τα οποία συχνά απουσιάζουν.

Πηγή: ΒBC