(fyiteam)
Τα προσφυγικά της Λεωφόρου Αλεξάνδρας χτίστηκαν την περίοδο 1933-1936, για να στεγάσουν μερικούς από τους 1,5 εκατ. πρόσφυγες της Μικρασιατικής Καταστροφής.
Πρόκειται για ένα συγκρότημα 8 πολυκατοικιών και 228 διαμερισμάτων, των 50-55 τ.μ.
Αποτελούν ένα από τα πιο σημαντικά αρχιτεκτονικά έργα (σε ρυθμό Bauhaus) του 20ού αιώνα στην Ελλάδα και κατασκευάστηκαν από τον πολιτικό μηχανικό Δημήτριο Κυριακό και τον αρχιτέκτονα Κίμωνα Λάσκαρι.
(fyiteam)
Τα -πρωτοποριακά για την εποχή τους- διαμερίσματα αγοράστηκαν με ευνοϊκούς όρους από οικογένειες Μικρασιατών και Ποντίων έπειτα από κλήρωση.
Το 1944, κατά τη διάρκεια των Δεκεμβριανών*, έγιναν πεδίο μάχης μεταξύ των βρετανικών/κυβερνητικών δυνάμεων και του ΕΑΜ/ΕΛΑΣ, όπως φαίνεται από τα σημάδια από σφαίρες στους τοίχους.
Τα χρόνια μετά τον Β’ΠΠ, οι κάτοικοι άρχισαν να εγκαταλείπουν τις προσφυγικές πολυκατοικίες.
*Ένοπλες συγκρούσεις που έγιναν στην Αθήνα από τον Δεκέμβριο του 1944 έως τον Ιανουάριο του 1945.
(fyiteam)
Στα τέλη της δεκαετίας του ’90, ανακοινώθηκε το γκρέμισμά τους, αλλά η επιμονή 51 από τους ιδιοκτήτες, καθώς και επιστημόνων, οδήγησε το 2003 στην ανακήρυξη των 2 πρώτων πολυκατοικιών ως διατηρητέων και το 2009 των υπολοίπων 6.
Σε αυτά τα χρόνια, υπό την πίεση της αναγκαστικής απαλλοτρίωσης, κάποιοι ιδιοκτήτες πούλησαν στο Δημόσιο τα διαμερίσματά τους, ενώ άλλα τελικά απαλλοτριώθηκαν.
Τα 177 από τα 228 διαμερίσματα πέρασαν στο Δημόσιο και άδειασαν (51 παρέμειναν στους ιδιοκτήτες).
(fyiteam)
Το 2014, το Δημόσιο μεταβίβασε τα διαμερίσματα στο ΤΑΙΠΕΔ, αυτό με τη σειρά του τα παρέδωσε το 2016 στην Περιφέρεια Αττικής και το 2018 εκκίνησε μέσω της “Ανάπλασης Αθήνας” μία προσπάθεια για την επισκευή τους, που όμως δεν προχώρησε.
Το σχέδιο εγκαταλείφθηκε τελείως το 2019-2023 και επανήλθε από τη σημερινή περιφερειακή αρχή.
(fyiteam)
Εκτός από τους ιδιοκτήτες (ή τους ενοικιαστές) των 51 διαμερισμάτων και ανθρώπους με ανάγκη στέγασης (π.χ. αστέγους, θύματα κακοποίησης, μετανάστες) που ζούσαν εκεί, εισχώρησαν έμποροι ναρκωτικών, μετατρέποντας μερικά διαμερίσματα σε εργαστήρια παρασκευής.
Αυτό κράτησε μέχρι το 2010, όταν η Συνέλευση* κατέλαβε τις 4 πολυκατοικίες, έδιωξε τους εμπόρους και δημιούργησε μια ανοιχτή σε όλους γειτονιά, με βάση τις αρχές “της αυτο-οργάνωσης, της συλλογικότητας, της αλληλεγγύης και της ισότητας”.
*Το 2010, αυτόνομοι καταληψίες ξεκίνησαν τη Συνέλευση Κατειλημμένων Προσφυγικών, που εξελίχθηκε στη σημερινή Κοινότητα των Κατειλημμένων Προσφυγικών.
(fyiteam)
Σύμφωνα με την “Ανάπλαση”, στόχος είναι η επισκευή και η αποκατάσταση όλων των κτιρίων.
Τα διαμερίσματα θα διατεθούν για κοινωνική κατοικία (δικαιούχους επιδότησης ενοικίου, πρόσφυγες, αριστούχους φοιτητές, διδακτορικούς φοιτητές κ.λπ.), για τους συνοδούς των ασθενών του Αγίου Σάββα και για χώρους ενός Μουσείου της Μικρασιατικής Μνήμης.
Ήδη έχουν γίνει οι μελέτες και έχουν εκδοθεί οι άδειες δόμησης, ενώ εκκρεμεί ο διαγωνισμός για τον ανάδοχο του έργου.
(fyiteam)
Η κοινότητα των Προσφυγικών μιλά για “ασάφειες” και “έργα βιτρίνας” σε ένα “οικόπεδο-φιλέτο”, που στόχο έχουν τον βίαιο εκτοπισμό τους, την τουριστικοποίηση της ευρύτερης περιοχής και την αύξηση συνολικά του κόστους ζωής.
Υποστηρίζει ότι τα Προσφυγικά είναι ήδη κοινωνικές κατοικίες και ότι ήδη υπάρχουν δομές φιλοξενίας θεραπευομένων και συνοδών, τις οποίες έχει φτιάξει η ίδια.
Ζητά την παραχώρηση των κτιρίων στην ΑΜΚΕ που έχει συσταθεί, η οποία μπορεί να αναλάβει -με δικά της έξοδα- την ανακαίνισή τους.
Σύμφωνα με την Κοινότητα, τα Προσφυγικά είναι ένα μοναδικό εγχείρημα σε ευρωπαϊκό επίπεδο, που έχει γίνει αντικείμενο έρευνας από πανεπιστήμια ως ένα αξιόλογο μοντέλο κοινωνικής αυτό-οργάνωσης.
Είναι ανοιχτά σε όλους/ες μέσω προγραμματισμένων ξεναγήσεων, ενώ λειτουργούν 22 αυτό-οργανωμένες δομές (π.χ. σινεμά, καφενείο, φούρνος κ.α.) και όποιος/α θέλει μπορεί να παρακολουθήσει την ανοιχτή συνέλευση των κατοίκων.
(fyiteam)
Σύμφωνα με την Κοινότητα, αυτή τη στιγμή κατοικούν εκεί 400+ άνθρωποι, τόσο ελληνικής καταγωγής όσο και 27 διαφορετικών εθνικοτήτων, ανάμεσά τους άνθρωποι πολλών και διαφορετικών πολιτικών ιδεολογιών, μεταξύ των οποίων και αναρχικοί.
Από πλευράς της, η Περιφέρεια υποστηρίζει πως κανείς δεν μπορεί να πει με βεβαιότητα ποιοι και πόσοι διαμένουν εκεί και ζητάει την επίσημη καταμέτρησή τους “μέσω διαφανών διαδικασιών”.
(fyiteam)
Υπό τον φόβο άμεσης εκκένωσης των Προσφυγικών με την υπογραφή της σύμβασης Περιφέρειας-αναδόχου εταιρείας, ο κάτοικος των Προσφυγικών Αριστοτέλης Χαντζής ξεκίνησε απεργία πείνας στις 05.02 με τα εξής αιτήματα:
Την 01.05, στην απεργία πείνας συμμετείχε και η επίσης κάτοικος προσφυγικών, Suzon Doppagne.
(fyiteam)
Στις 24.06 ψήφισμα του Δήμου Αθηναίων κάλεσε την Περιφέρεια σε “διακοπή υλοποίησης της σύμβασης” και την κοινότητα των Προσφυγικών σε αναστολή των απεργιών πείνας.
Η κοινότητα αποδέχθηκε το κάλεσμα και έτσι οι 2 κάτοικοι σταμάτησαν την απεργία πείνας.
Αν και η Περιφέρεια δεν έχει τοποθετηθεί επίσημα, η Κοινότητα λέει “τα βασικά αιτήματα […] καλύφθηκαν σε μεγάλο βαθμό”, ωστόσο “ο αγώνας δεν τελείωσε, θα συνεχιστεί”.
